Skip to main content
گمگشته و بازیافته·5/7·1
Photograph of Alamut Castle

The place

Alamut Castle

کتابخانه‌ای که هفت روز سوخت

چهارصد هزار کتاب، آتشی که هفت شبانه‌روز خاموش نشد، و دانشی که برای همیشه از دست رفت

نوامبر–دسامبر ۱۲۵۶ میلادی (نابودی اَلَموت به دست مغول‌ها)Alamut Castle

سال ۱۰۹۰ میلادی، مردی به نام حسن صبّاح کاری کرد که کسی باورش نمی‌شد. قلعه‌ی اَلَموت را — دژی بر فراز صخره‌ای در دل کوه‌های البرز، شمال ایران — بدون ریختن یک قطره خون تصرّف کرد. بعد درِ قلعه را بست و تقریباً سی‌وچهار سال بیرون نیامد. آنجا چه‌کار می‌کرد؟ می‌خواند. جمع می‌کرد. یکی از بزرگ‌ترین کتابخانه‌هایی را می‌ساخت که جهان اسلام تا آن روز به خود دیده بود.

پند داستان

دیوار را می‌شود دوباره ساخت. حکومت را می‌شود دوباره برپا کرد. امّا کتابِ سوخته را هیچ‌وقت نمی‌شود برگرداند. بزرگ‌ترین فاجعه‌ی اَلَموت این نیست که چه از دست رفت — این است که هرگز نخواهیم فهمید چه از دست رفت.

شخصیت‌ها

خ
خواجه نصیرالدّین طوسی (دانشمند همه‌چیزدانی که از نابودی جان سالم به در بُرد)
ه
هُلاکو خان (فرمانده‌ی مغول که دستور ویرانی را داد)
ع
عطاملک جوینی (مورّخی که کتابخانه را سوزاند)
ر
رکن‌الدّین خورشاه (آخرین فرمانروای اَلَموت)
ح
حسن صبّاح (بنیان‌گذاری که کتابخانه را ساخت)

منبع

Ata-Malik Juvayni, Tarikh-i Jahangushay (c.1260); Rashid al-Din Hamadani, Jami al-Tawarikh (c.1310); Farhad Daftary, The Isma'ilis: Their History and Doctrines (Cambridge, 2007); Peter Willey, Eagle's Nest: Ismaili Castles in Iran and Syria (I.B. Tauris, 2005); Encyclopaedia Iranica; Hamideh Chubak, Alamut archaeological reports (2004)